İngiltere, Fransa, Almanya ve İtalya liderleri, Batı Şeria’daki İsrail yerleşim politikalarına karşı dikkat çeken ortak bir açıklama yayımladı. Avrupa’nın dört büyük ülkesinin imzasını taşıyan açıklamada, İsrail’in Batı Şeria’daki yerleşim faaliyetlerinin uluslararası hukuka aykırı olduğu vurgulanırken, Tel Aviv yönetimine yerleşim alanlarını genişletmeyi durdurma çağrısı yapıldı.
Ortak açıklamada ayrıca Batı Şeria’daki gerilimin son aylarda ciddi şekilde arttığına dikkat çekildi.
Batı Şeria İçin Kritik Ortak Açıklama
İngiltere, Fransa, Almanya ve İtalya liderleri tarafından yayımlanan ortak metinde, İsrail’in Batı Şeria’daki politikalarının bölgedeki istikrarı tehdit ettiği belirtildi.
Açıklamada şu değerlendirmeye yer verildi:
“Son aylarda Batı Şeria’daki durum ciddi biçimde kötüleşti. Yerleşimci şiddeti benzeri görülmemiş seviyelere ulaştı.”
Avrupalı liderler, İsrail hükümetinin uygulamalarının iki devletli çözüm ihtimalini zayıflattığını ifade etti.
“İsrail Yerleşimleri Uluslararası Hukuka Aykırı”
Ortak açıklamanın en dikkat çeken bölümü ise İsrail’in Batı Şeria’daki yerleşim faaliyetlerine yönelik sert ifadeler oldu.
Liderler açıklamada:
- İsrail yerleşimlerinin yasa dışı olduğunu
- Yeni yerleşim projelerinin uluslararası hukuku ihlal ettiğini
- Bölgedeki tansiyonu artırdığını
vurguladı.
Özellikle Kudüs yakınlarında planlanan E1 yerleşim projesine dikkat çekilen açıklamada, bu adımın Batı Şeria’yı fiilen ikiye böleceği belirtildi.
E1 Yerleşim Planı Neden Tartışılıyor?
Uluslararası toplumun uzun süredir karşı çıktığı E1 projesi, Doğu Kudüs ile Batı Şeria arasındaki coğrafi bütünlüğü tehdit eden en kritik projelerden biri olarak değerlendiriliyor.
Uzmanlara göre E1 bölgesindeki yeni yerleşimler:
- Filistin topraklarının bağlantısını koparabilir
- İki devletli çözümü zorlaştırabilir
- Bölgedeki çatışma riskini artırabilir
Avrupa liderleri de açıklamalarında bu planın “ciddi uluslararası hukuk ihlali” anlamına geleceğini belirtti.
Şirketlere Açık Uyarı: “İhalelere Katılmayın”
Avrupa ülkeleri sadece siyasi mesaj vermekle kalmadı, özel sektöre de dikkat çeken bir çağrıda bulundu.
Açıklamada:
- Şirketlerin yerleşim projelerine teklif vermemesi gerektiği
- Bu projelerde yer almanın hukuki ve itibar riski taşıdığı
- Uluslararası hukuk ihlallerine ortak olunabileceği
ifade edildi.
Bu çağrı, Batı Şeria’daki projelere finansman sağlayan şirketler açısından önemli bir diplomatik baskı olarak yorumlandı.
İsrail’e Yerleşim ve Şiddet Çağrısı
Avrupa liderleri, İsrail hükümetine yönelik taleplerini de sıraladı.
Açıklamada Tel Aviv yönetiminden:
- Yerleşim faaliyetlerini durdurması
- Yerleşimci şiddetine karşı önlem alması
- Filistin ekonomisine yönelik mali kısıtlamaları kaldırması
- Kudüs’teki kutsal mekanların statüsüne saygı göstermesi
istendi.
Ayrıca ilhak çağrıları ve Filistinlilerin zorla yerinden edilmesini savunan söylemlere sert tepki gösterildi.
“İki Devletli Çözüm Tek Yol”
Ortak açıklamanın sonunda ise iki devletli çözüm vurgusu öne çıktı.
Liderler:
- İsrail ve Filistin’in yan yana yaşayacağı
- Güvenli sınırlar içinde barışın sağlanacağı
- Kalıcı çözümün diplomasiyle mümkün olduğu
mesajını verdi.
Avrupa ülkeleri, Birleşmiş Milletler kararlarına dayalı iki devletli çözüm modeline bağlılıklarını yineledi.
Gazze Savaşı Sonrası Batı Şeria’da Gerilim Tırmanıyor
Gazze’de devam eden savaşın ardından Batı Şeria’da da gerilim ciddi şekilde yükseldi.
Uluslararası raporlara göre:
- Yerleşimci saldırıları arttı
- Filistinlilere yönelik baskılar yoğunlaştı
- İsrail ordusunun operasyonları sıklaştı
- Bölgedeki insani kriz derinleşti
Avrupa ülkelerinin açıklaması, İsrail’e yönelik diplomatik baskının giderek arttığının yeni işaretlerinden biri olarak değerlendiriliyor.