Samsun'da Ondokuz Mayıs Üniversitesi, gıda israfını azaltmak ve çevreye katkı sağlamak amacıyla dikkat çeken bir uygulamayı hayata geçirdi. Üniversite bünyesinde kurulan Kompostlaştırma Ünitesi sayesinde yemekhane ve kantinlerden toplanan yiyecek atıkları çöpe gitmek yerine toprağa yeniden kazandırılıyor.
Organik gübreye dönüştürülen atıklar, üniversitenin yeşil alanlarında değerlendirilirken sistem aynı zamanda bilimsel araştırmalara da katkı sunuyor.
OMÜ'deki tesiste toplanan yiyecek atıkları ilk olarak parçalama işleminden geçiriliyor. Ardından nem, sıcaklık ve karbon-azot oranının kontrol edildiği bölümlerde kompostlaştırma süreci başlıyor.
Bu yöntemle atıkların daha kısa sürede toprak iyileştirici organik maddeye dönüşmesi sağlanıyor.
OMÜ Çevre Mühendisliği Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Ayşe Kuleyin, kontrollü üretimin önemine dikkat çekerek, “Bu değerleri kontrollü bir şekilde ayarladığımızda yiyecek atıklarını çok daha hızlı komposta dönüştürebiliyoruz” dedi.
Tesiste üretilen kompostun farklı alanlarda kullanılabildiğini belirten Prof. Dr. Kuleyin, elde edilen ürünün toprağın organik madde ihtiyacını karşılamaya ve su tutma kapasitesini artırmaya yardımcı olduğunu söyledi.
Kuleyin, “Elde ettiğimiz kompost, hijyenik ve rahatlıkla elle tutulabilecek bir ürün haline geliyor. Bahçede, saksıda veya ormanlık alanlarda kullanılabiliyor” ifadelerini kullandı.
Uygulama sayesinde yiyecek atıklarının depolama tesislerine gönderilmesi azaltılırken bu tesislerin kullanım ömrüne de katkı sağlanması hedefleniyor.
Yaklaşık bir yılı aşkın süredir faaliyet gösteren kompostlaştırma ünitesi, çevresel faydasının yanı sıra akademik çalışmalara da ev sahipliği yapıyor.
Prof. Dr. Kuleyin, tesisle bağlantılı TÜBİTAK projelerinin yürütüldüğünü ve yüksek lisans çalışmalarının da gerçekleştirildiğini belirtti.
Tesiste farklı yöntemlerin denendiğini ifade eden Kuleyin, üretilen organik gübrelerin üniversitenin park ve bahçelerinde kullanıldığını açıkladı.
Samsun'daki uygulamayla hem yiyecek atıklarının azaltılması hem de organik gübre üretiminin yaygınlaştırılmasına yönelik bilimsel bilgi birikiminin artırılması amaçlanıyor.
OMÜ'nün kompostlaştırma sistemi, yemekhane ve kantinlerde oluşan atıkların çevreye faydalı bir ürüne dönüşebileceğini gösteren yerel bir örnek oluşturuyor.