OMÜ’nün Araştırması Çarpıcı Gerçeği Ortaya Koydu: Şehirdeki Çocuk Teknoloji, Köydeki Çocuk Doğa Çiziyor.

SAMSUN – Ondokuz Mayıs Üniversitesi’nde (OMÜ) yürütülen bilimsel araştırma, çocukların yaşadığı çevrenin hayal dünyalarını ve resimlerini doğrudan etkilediğini ortaya koydu. Şehir merkezlerinde yaşayan çocukların çizimlerinde telefon, tablet ve oyun karakterleri öne çıkarken; kırsalda yaşayan çocukların ise doğa, hayvanlar ve arkadaşlarıyla oynadıkları oyunları resmettiği belirlendi.

OMÜ Eğitim Fakültesi Güzel Sanatlar Eğitimi Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Çağatay İnam Karahan danışmanlığında hazırlanan “Teknoloji Kullanımının İlkokul Öğrencilerinin Çizimlerine Yansıması: Köy ve Şehir Okullarının Karşılaştırmalı İncelemesi” başlıklı tez çalışması, çocukların dijital dünyayla ilişkisini gözler önüne serdi.

30 Öğrenciden 90 Resim İncelendi

Araştırma kapsamında şehir merkezinde eğitim gören 15 öğrenci ile kırsal bölgede yaşayan 15 öğrenciden günlük yaşamlarını resmetmeleri istendi. Toplam 90 resim üzerinde yapılan analizlerde çocukların sosyal yaşamı, teknolojiyle ilişkileri ve hayal dünyaları detaylı şekilde değerlendirildi.

Prof. Dr. Çağatay İnam Karahan, çalışmada çocuklara herhangi bir konu verilmediğini belirterek şu ifadeleri kullandı:

“Çocuklardan sadece bir günlerini nasıl geçirdiklerini, arkadaşlarıyla nasıl vakit geçirdiklerini çizmelerini istedik. Böylece onların doğal dünyalarını görme fırsatı yakaladık.”

Şehirdeki Çocuklar Telefon ve Oyun Karakterleri Çizdi

Araştırmanın en dikkat çekici sonuçlarından biri şehirde yaşayan çocukların çizimlerinde teknoloji unsurlarının yoğun şekilde yer alması oldu.

Prof. Dr. Karahan, şehir çocuklarının daha çok kapalı alanlarda bireysel aktiviteler çizdiğini belirterek şöyle konuştu:

“Şehirdeki çocukların resimlerinde telefon, tablet, bilgisayar ve oyun karakterleri dikkat çekti. Genellikle tek başına yapılan aktiviteleri çizmişler. Daha bireysel bir yapı ön plana çıkıyor. Ayrıca renk seçimlerinde daha soluk tonlar kullandıkları görüldü.”

Araştırmada şehirde yaşayan çocukların çizimlerinde apartman içleri, ekran karşısında geçirilen zaman ve dijital karakterlerin sıkça yer aldığı ifade edildi.

Kırsaldaki Çocukların Resimleri Daha Renkli ve Sosyal

Kırsal bölgede yaşayan çocukların çizimlerinde ise doğa, arkadaşlık ve sosyal yaşam ön plana çıktı.

Araştırma sonuçlarına göre kırsaldaki öğrenciler;

• Hayvanları
• Açık alan oyunlarını
• Arkadaş gruplarını
• Doğal yaşamı
• Köy hayatını

daha sık resmetti.

Prof. Dr. Karahan, kırsal kesimde yaşayan çocukların daha sıcak ve canlı renkler kullandığını ifade ederek şu değerlendirmede bulundu:

“Kırsalda yaşayan çocukların resimleri daha sosyal, daha hareketli ve daha neşeli. Açık alanlar, yeşil tonları ve arkadaş ilişkileri çok belirgin şekilde öne çıkıyor.”

“Çocuklar Ne Yaşıyorsa Onu Çiziyor”

Araştırmanın çocuk psikolojisi ve sosyal gelişim açısından önemli veriler sunduğunu belirten Karahan, çocukların yaşadığı çevrenin hayal dünyalarını şekillendirdiğini söyledi.

“Çocuklar aslında ne yaşıyorsa onu çiziyor. Şehirde teknoloji varsa teknoloji çiziyorlar, kırsalda doğa varsa resimlerine doğa yansıyor.”

Karahan ayrıca ekran süresi arttıkça çocukların daha içe dönük bir dünya çizmeye başladığını belirtti.

Teknolojiye Tamamen Karşı Değiliz

Araştırmada teknolojinin tamamen olumsuz bir unsur olarak değerlendirilmediğini vurgulayan Prof. Dr. Karahan, çocukların dijital dünya ile gerçek yaşam arasında dengeli bir ilişki kurmasının önemine dikkat çekti.

“Teknolojiye tamamen karşı değiliz. Ancak çocukların hayal güçlerini gerçek yaşamdan, doğadan ve sosyal ilişkilerden beslemelerinin çok önemli olduğunu düşünüyoruz.”

Araştırmanın Çıkış Noktası Dikkat Çekti

Tez çalışmasını hazırlayan resim öğretmeni Betül Kılıç ise araştırmanın ortaya çıkış hikayesinin oldukça ilginç olduğunu anlattı.

Kılıç, bir öğrencisinin büyük bir resim kağıdının ortasına çok küçük bir figür çizmesinin dikkatini çektiğini belirterek şöyle konuştu:

“O an içimden ‘Acaba hayal dünyası bir telefon ekranı kadar mı?’ diye düşündüm. Ailesiyle görüştüğümüzde çocuğun ekran başında çok fazla vakit geçirdiğini öğrendik. Bu durum beni araştırma yapmaya yönlendirdi.”

Çocukların Dijital ve Gerçek Dünyası Karşılaştırıldı

Araştırmada özellikle çocukların;

• Renk tercihleri
• Alan kullanımları
• Sosyal figür yoğunluğu
• Dijital karakter kullanımı
• Açık ve kapalı mekan tercihleri

karşılaştırmalı olarak incelendi.

Betül Kılıç, çalışmanın kendisi için oldukça heyecan verici olduğunu belirterek şunları söyledi:

“Kır ve kentte yaşayan çocukların gerçek dünyayla dijital dünyayı nasıl ayırdıklarını görmek beni çok heyecanlandırdı.”

Uzmanlardan Ailelere Uyarı

Araştırma sonuçları, çocukların ekran başında geçirdiği sürenin hayal dünyasını doğrudan etkilediğini ortaya koyarken uzmanlar ailelerin çocukları doğayla ve sosyal yaşamla daha fazla buluşturması gerektiğine dikkat çekiyor.

Özellikle ilkokul çağındaki çocukların;

• Açık havada oyun oynaması
• Arkadaş ilişkilerini güçlendirmesi
• Doğayla temas etmesi
• Sanatsal faaliyetlere yönlendirilmesi

gerektiği vurgulanıyor.