DHA Görüntülü Yurt Haber Bülteni - 6
1) DEPOZİTO YÖNETİM SİSTEMİ, COP31'DE DÜNYAYA TANITILIYOR
TÜRKİYE'nin 81 ilde hayata geçirdiği Depozito Yönetim Sistemi, COP31'de uluslararası katılımcılara tanıtılıyor. Türkiye genelinde bugüne kadar 775 milyon ambalajın toplandığı sistem ile Antalya'daki COP31 alanında da 1 haftada 10 bin 100 ambalaj geri dönüşüme kazandırıldı. Zirvenin Mavi ve Yeşil alanlarında kurulan depozito iade makineleri yabancı ziyaretçilerin ilgisini çekerken, Türkiye'nin DOA uygulaması farklı ülkeler için örnek oluşturuyor.
Türkiye'nin ev sahipliğinde Antalya'da gerçekleştirilen COP31'de, Sıfır Atık Projesi'nin önemli adımlarından Depozito Yönetim Sistemi de uluslararası katılımcılara tanıtılıyor. Türkiye'nin ulusal ölçekte hayata geçirdiği sistem, zirvenin hem Mavi Bölgesi'nde hem de Yeşil Bölgesi'nde kurulan depozito iade makineleri aracılığıyla ziyaretçilerin ve yabancı delegasyonların kullanımına sunuluyor. Alanın dört bir yanında kurulan makinelerle, COP31'in ilk haftasında 10 bin 100 içecek ambalajı toplandı.
TÜRKİYE GENELİNDE YAYGINLAŞTIRILDI
Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı DOA Çevre Yönetim Hizmetleri AŞ Genel Müdürü Ayşe Banu Özgökçen Çim, Depozito Yönetim Sistemi'nin yasal altyapısının 2018 yılında Çevre Kanunu'nda yapılan değişiklikle oluşturulduğunu belirtti. Çim, 2020 yılında Türkiye Çevre Ajansı'nın kurulmasının ardından sistemin altyapı çalışmalarının hız kazandığını ifade etti. Yaklaşık üç-dört yıllık hazırlık sürecinin ardından sistemin ülke genelinde yaygınlaştırıldığını vurgulayan Çim, 1 Temmuz 2026 itibarıyla ulusal entegrasyon sürecinin başlatıldığını söyledi.
81 İLE YAYILIYOR
Sistemin Türkiye genelindeki altyapısına ilişkin bilgi veren Çim, “İllerde makine sayılarımız artıyor. 4 bin 300'den fazla manuel iade noktamız ve 160 sayma-doğrulama merkezimiz bulunuyor. Otel, kafe, restoran ve manuel iade noktalarından topladığımız ambalajları bu merkezlerde sayıp doğruladıktan sonra geri kazanım tesislerine gönderiyoruz. 1 Temmuz 2026 itibarıyla bugüne kadar yaklaşık 775 milyon ambalaj toplamış bulunuyoruz" sözlerini kullandı.
'YABANCI ZİYARETÇİLER 'BUNU NASIL BAŞARDINIZ?' DİYE SORUYOR'
Türkiye'de yılda yaklaşık 25 milyar içecek ambalajının piyasaya sürüldüğünü söyleyen Çim, hedeflerinin bu şişelerin tamamını toplamak olduğunun altını çizdi. Çim, COP31 Alanı'nda da DOA makineleri yerleştirerek projeyi dünyaya örnek uygulama olarak göstermek istediklerini belirterek, şöyle konuştu:
"Böylece hem ülkemiz vatandaşlarına hem de dünyanın farklı ülkelerinden gelen delegasyonlara makineleri kullandırabiliyoruz. Günlerdir farklı ülkelerden, özellikle depozito sistemini uygulayan veya hayata geçirmeyi planlayan Avrupa ülkelerinden ziyaretçiler alanımıza geliyor. 'Nasıl yaptınız, bunu nasıl başardınız, bu kadar kısa sürede bu rakamlara nasıl ulaştınız?' diye soruyorlar. Biz de bu vesileyle uluslararası tecrübe paylaşımında bulunuyoruz."
GERİ DÖNÜŞÜM, KARBON SALIMININ AZALTILMASINA KATKI SAĞLIYOR
Depozito Yönetim Sistemi'nin iklim kriziyle mücadelede önemli rol üstlendiğine dikkat çeken Çim, “Bu ambalajların çok büyük bir ham madde değeri var. Enerji tüketimi, karbon salımı ve ekonomiye katkısı açısından bunların bertaraf edilmesi düşünülemez. Biz ambalajları geri kazanım yoluyla yeniden hayatımıza kazandırıyoruz. İlerideki hedefimiz, toplanan bu ambalajlardan yeniden içecek ambalajları üretebilmek. Bunu da hayata geçirebilirsek çok daha önemli bir adım atmış olacağız" diye konuştu.
VATANDAŞLARDAN DEPOZİTO SİSTEMİNE TAM NOT
Sistemi deneyimleyen vatandaşlar da uygulamanın kolaylığından ve çevrenin korunmasına sağlayacağı katkıdan memnun kaldı. Ziyaretçilerden Necati Arda Peker, “Bu tarz uygulamaların geri dönüşüm ve doğa için çok daha faydalı olabileceğini düşünüyorum ve bunları kullanmaya da devam edeceğim" ifadelerini kullandı.
Aslı Şevval Artan da “Doğamızın ve iklimimizin korunmasına yönelik çok iyi bir uygulama geliştirildiğini düşünüyorum. Kendi de gurur duyuyorum" sözleriyle uygulamaya desteğini dile getirdi. (DHA)
Görüntü Dökümü:
----------------
-Depozito Yönetim Sistemi'nden görüntü
-DOA makinelerinden detay
- Ayşe Banu Özgökçen Çim röp
- Necati Arda Peker röp
- Aslı Şevval Artan röp
Haber- Kamera: Semih ERSÖZLER/ANTALYA, (DHA)
==================================================
2) KAYGANLAŞAN YOLDA KONTROLDEN ÇIKAN TIR'A YOLCU OTOBÜSÜ ÇARPTI: 13 YARALI
BİTLİS’in Tatvan ilçesinde, yağış nedeniyle kayganlaşan yolda sürücüsünün kontrolünü kaybettiği TIR’a arkadan çarpan yolcu otobüsündeki 13 kişi yaralandı.
Kaza, Tatvan ilçesine bağlı Koyluca köyü yakınlarında meydana geldi. Yağmur nedeniyle kayganlaşan yolda, şampuan ve sıvı sabun gibi kişisel temizlik ürünlerinin üretiminde kullanılan Sodyum Lauril Eter Sülfat (SLES) yüklü TIR, sürücüsünün kontrolünden çıkarak kaydı. Bu sırada arkadan gelen yolcu otobüsü TIR'a çarptı. Kazada otobüsteki 13 kişi yaralandı. TIR'ın taşıdığı maddenin bir kısmı yola saçıldı. İhbar üzerine kaza yerine sağlık, itfaiye ve AFAD ekipleri sevk edildi. Yaralılar, yapılan ilk müdahalenin ardından çevredeki hastanelere kaldırıldı. Tedaviye alınan yaralıların durumlarının iyi olduğu belirtildi.
Kazaya ilişkin inceleme başlatıldı. (DHA)
Görüntü Dökümü
------------------------
-Olay yeri
-Kazanın ardından yola saçılan maddeler
-Kaza yapan yolcu otobüsü ve TIR
-Olay yerinden detaylar
Özcan ÇİRİŞ/BİTLİS, (DHA)-
========================================================
3) BURSA’DA İKİ OTOMOBİLİN ÇARPIŞTIĞI KAZA KAMERADA: 1 YARALI
BURSA’da otomobil, ara sokaktan çıkan otomobille çarpıştı. Savrulan araçlar park halindeki taksiye de çarparken, sürücülerden birinin yaralandığı kaza güvenlik kamerasına yansıdı.
Kaza, 13 Kasım’da 23.30 sıralarında Osmangazi ilçesi Celal Bayar Caddesi üzerinde meydana geldi. 34 NSR 204 plakalı otomobil ara sokaktan caddeye çıktığı sırada Yıldırım G. idaresindeki 16 AUC 053 plakalı otomobille çarpıştı. Kazada savrulan otomobiller, park halindeki 16 T 0564 plakalı taksiye çarptı. Çevredeki bir iş yerinin güvenlik kamerasına yansıyan kazada sürücülerde Yıldırım G. yaralandı. İhbar üzerine bölgeye polis ve sağlık ekipleri sevk edildi. Yaralı sürücü sağlık ekiplerinin ilk müdahalesinin ardından kaldırıldığı hastanede tedaviye alındı.
Kazayla ilgili inceleme başlatıldı. (DHA)
Görüntü Dökümü
------------------------
-Kaza anı güvenlik kamerası görüntüleri
Haber-Kamera: Hüseyin SEZGİN/BURSA, (DHA)
==================================================
4) KADIN AZMAĞI'NDA SU SAMURU SÜRPRİZİ
MUĞLA'nın Akyaka Mahallesi'ndeki Kadın Azmağı'nda nesli tehlike altında olan su samuru cep telefonu kamerasına yansıdı.
Muğla'nın Ula ilçesi Akyaka Mahallesi'nde bulunan Kadın Azmağı, doğal güzellikleriyle dünya çapında bilinirken, birçok canlı türüne de ev sahipliği yapıyor. Bölgenin sakin şehir (Cittaslow) ünvanı ve sürdürülebilir turizm anlayışıyla Türkiye'nin özel destinasyonlarından biri olarak öne çıktığı Kadın Azmağı, su samuru gibi nadir türlere ev sahipliği yapıyor.
2021 Dünya Günü'nde NASA, güzelliğini 'Vay be. Güzelliğini yaşayın' notuyla sosyal medyada paylaştığı Kadın Azmağı'nın yakınındaki bir restoranda çalışan Ata Nakçi, Kadın Azmağı'nda aniden ortaya çıkan ve Dünya Doğa ve Doğal Kaynakları Koruma Birliği (IUCN) kırmızı listesinde bulunan su samurunu kısa süreli de olsa cep telefonuyla görüntüledi.(DHA)
Görüntü Dökümü
-----------------------
-Su samurunun görüntüsü
Haber - Kamera: Cavit AKGÜN / MUĞLA, (DHA)
===========================================================
5) UMUDUNU YİTİRDİĞİ ANDA NAKİLLE HAYATA TUTUNDU, İNSANLARA BAKIŞI DEĞİŞTİ
ANTALYA'da, 'alkole' bağlı karaciğer yetmezliği ve siroz nedeniyle yaşam mücadelesi veren mobilya imalat ustası Akif Yiğit (50), kadavradan karaciğer nakliyle sağlığına kavuştu. Nakilden önce umudunu kaybettiğini belirten Yiğit, "Organın kimden nakledildiğini bilmiyorum. Sokakta yürürken her insana ayrı bir yakınlık hissediyorum. İnsanlara bakış açım değişti" dedi.
Mobilya imalat ustası Akif Yiğit'e, 2022 yılında 'alkol' kullanımına bağlı karaciğer yetmezliği ve siroz teşhisi konuldu. Hastalığının ilerlemesi üzerine yapılan değerlendirmelerde, canlı vericiden yapılacak parça karaciğer naklinin yeterli olmayacağı, kadavradan nakil gerektiği belirlendi. Nakil bekleme listesine alınan Yiğit, uygun organın bulunmasıyla yaklaşık 7 ay önce ameliyat edildi. Operasyonun ardından yaklaşık 2 hafta hastanede kalan Yiğit, taburcu edildi. Düzenli kontrollerini sürdüren Yiğit, günlük yaşamına dönüp ailesinin ihtiyaçlarını karşılamaya başladı.
Nakil öncesinde yaşadığı süreci anlatan Akif Yiğit, "Rahatsızlığımı ilk olarak 2022 yılı sonlarında öğrendim. Halsizlik, yorgunluk, hatta kan kusma gibi bir durum yaşadım. O zaman ambulansla hastaneye geldim. Karaciğerimin bitik olduğunu öğrendim. Yaklaşık 1 yıl tedavi gördükten sonra nakil sırasına yazıldım. Ameliyattan önce tamamen umudumu yitirmiştim. Nakil çıkmayacağını, ameliyat olamayacağımı düşünüyordum. Hocalarımız da parça naklin beni kurtarmayacağını, kadavradan nakil olmam gerektiğini söylemişti. Naklimi oldum. Düzenli kontrollere geliyorum" diye konuştu.
'ENGELLİ KIZIMI OKULUNA GÖTÜREBİLİYORUM'
Naklin ardından günlük yaşamında önemli değişiklikler olduğunu belirten Yiğit, "Naklim henüz yeni olduğu için mesleğime dönüp dönemeyeceğime doktorlarım karar verecek. Bir yıl sonra mesleğime başlayacağım. Engelli kızımı kendi aracımla hastaneye, okuluna götürüp getirebiliyorum. En azından evde bazı işlere yardımcı olabiliyorum. Çocukların ihtiyaçlarını karşılayabiliyorum. Ameliyattan sonra hiçbir şekilde alkol kullanmıyorum, bir daha da kullanmayacağım. Aslında bu kararı önceden vermek gerekiyordu ama insan bazı şeyleri yaşayınca anlıyor" dedi.
'HER İNSANA AYRI BİR YAKINLIK HİSSEDİYORUM'
Kadavradan organ naklinin hayata bakışını değiştirdiğini de anlatan Yiğit, "Organın kimden nakledildiğini bilmediğim için sokakta yürürken her insana ayrı bir yakınlık hissediyorum. 'Acaba bana organ veren kişi bu insanın bir yakını mıydı, onun çevresinden biri miydi' diye düşünüyorum. İnsanlara bakış açım değişti. Önceki halime göre artık çok farklı düşünüyorum. Sokakta yürürken bile bunu hissediyorum. Büyük kızım da gidip organ bağışında bulunmuş. Herkesin bu konuda bilinçlenmesi gerekiyor" ifadelerini kullandı.
'ALKOL KULLANIMI KARACİĞER YETMEZLİĞİNE NEDEN OLABİLİYOR'
Karaciğer yetmezliğinin nedenleri ve nakil sürecine ilişkin bilgi veren Antalya Eğitim ve Araştırma Hastanesi Organ Nakli Merkezi Müdürü Prof. Dr. Arif Aslaner, hepatit B, diğer hepatit hastalıkları ve alkol kullanımının karaciğer yetmezliğinin başlıca nedenleri arasında yer aldığını söyledi. Bu hastalıkların zamanla ilerleyerek organ naklini zorunlu hale getirebildiğini belirten Prof. Dr. Aslaner, "Nakil ihtiyacı olan hastalarımızı öncelikle ayrıntılı şekilde değerlendiriyoruz. Psikiyatrik konsültasyon yapıyor, gastroenteroloji bölümüyle birlikte hastalığın ciddiyetini ve karaciğerin geri dönüşümsüz bir aşamada olup olmadığını inceliyoruz. Hastamızın en az 6 aydır alkol kullanmadığından emin olduğumuzda kendisini kadavradan nakil listesine dahil ederek adına karaciğer talep edebiliyoruz" dedi.
'NAKİL SONRASI ORGAN FONKSİYONLARI TOPARLANIYOR'
Sirozun son dönem karaciğer yetmezliğine yol açabildiğini belirten Prof. Dr. Aslaner, "Hastaların görüntülemelerinde, karaciğerin fonksiyon gösterebilecek hacminin önemli ölçüde azaldığını görüyoruz. Buna bağlı olarak karın bölgesinde asit dediğimiz sıvı birikimleri oluşmaya başlıyor. Hastalık geri dönüşümsüz aşamaya ulaştığında nakil kararı alıyoruz. Nakil sırasında karaciğer dokusunun küçüldüğünü, nodüler ve sirotik bir yapı kazandığını görüyoruz. Bu hastalar nakilden sonra yeni karaciğerleriyle belirgin bir iyileşme gösteriyor. Karın bölgesinde biriken sıvılar azalmaya, kanama ve pıhtılaşma süreleri normale dönmeye başlıyor" diye konuştu.
'ORGAN BULUNAMADIĞI İÇİN HASTALAR HAYATINI KAYBEDEBİLİYOR'
Organ bağışının önemine dikkati çeken Merkez Sorumlu Uzman Yardımcısı Doç. Dr. Kemal Eyvaz ise "Organ bulunamadığı için hastalar hayatını kaybedebiliyor. Türkiye'de karaciğer ve böbrek nakli bekleyen 30 binin üzerinde hastamız var. Bu nedenle organ bağışına büyük ihtiyaç duyuluyor. Beyin ölümü gerçekleşen hastalardan organ bağışı yapılabiliyor. Bekleme listelerindeki hasta sayısını azaltabilmek ve bir an önce sağlıklarına kavuşmasını sağlayabilmek için beyin ölümü gerçekleşen kişilerin organlarının bağışlanması ve ailelerin onay vermesi büyük önem taşıyor" diye konuştu. (DHA)
Görüntü Dökümü
-------------------------
-Organ nakil merkezi dış plan görüntü
-Hemşirelerin çalışırken görüntüsü
-DHA muhabiri İrem BAŞDAŞ'ın ANONSU
-RÖP: Akif Yiğit
-Akif Yiğit'in yürürken görüntüsü
-RÖP: Prof. Dr. Arif Aslaner
-RÖP: Doç. Dr. Kemal Eyvaz
Haber: İrem BAŞDAŞ- Kamera: Mehmet KILIÇASLAN/ANTALYA,(DHA)
==================================================
6) ŞEHİT KAYMAKAM SAİM BEY, MEZARI BAŞINDA ANILDI
SAİMBEYLİ'ye ismi verilen Kozanlı Şehit Kaymakam Saim Bey, şehadetinin 106'ncı yıl dönümünde Kozan'daki mezarı başında anıldı.
Henüz 24 yaşındayken Kozan, Feke, Saimbeyli ve çevre ilçelerin düşman işgalinden kurtuluşunda önemli rol oynayan Kaymakam Saim Bey, Fransızların Mamure Tren İstasyonu’na yaptığı bombalı saldırıda 18 Kasım 1920’de şehit düştü. Saim Bey'in ismi, o dönem Haçin olan ilçeye verildi. Kozanlı Şehit Kaymakam Saim Bey'in Kozan Asri Mezarlığı Şehitliği'nde İlçe Milli Eğitim Müdürlüğü öncülüğünde anma töreni düzenlendi.
TOKİ Şehit Suat Ocak İlkokulu öğrencilerinin koordinesinde gerçekleştirilen programda öğrenciler ellerinde Türk bayraklarıyla hazır bulundu. Şehitlikteki diğer kabirlerin başında da öğrenciler nöbet tutarken, Saim Bey’in kabri bayraklı öğrenciler tarafından çevrelendi. Programda Saim Bey’in hayatı ve Milli Mücadele dönemindeki kahramanlıkları anlatıldı. Öğrenciler, Saim Bey anısına yazılan ağıdı ve çeşitli şiirleri seslendirdi. Kur’an-ı Kerim tilavetinin ardından Kozan İlçe Müftüsü Mustafa Kaya tarafından tüm şehitler için dua edildi. Törenin sonunda protokol üyeleri şehitlerin kabirlerine kırmızı karanfiller bıraktı. (DHA)
Görüntü dökümü
-----------------------
-Öğrencilerin bayrak taşıması
-Öğrencilerin ağıdı ve şiiri seslendirmesi
-Dua okunması
Haber: Ali GÖKDAL - Kamera: Adana, (DHA)


